Tussen ondernemingen: automatische interest
De wet van 2 augustus 2002 betreffende de bestrijding van de betalingsachterstand bij handelstransacties geldt voor betalingen tussen ondernemingen, en tussen ondernemingen en overheden. Artikel 5 bepaalt dat, als de schuldeiser zijn verplichtingen is nagekomen en niet op de vervaldag betaald is, het onbetaalde bedrag van rechtswege en zonder ingebrekestelling wordt verhoogd met een interest, vanaf de volgende dag. Enige uitzondering: de schuldenaar bewijst dat hij niet verantwoordelijk is voor de vertraging.
Het « verschuldigde bedrag » waarop de interest loopt, is de hoofdsom inclusief btw: de wet rekent de belastingen, rechten en lasten die op de factuur staan, mee tot het verschuldigde bedrag.
De interestvoet: referentie-interestvoet plus 8 punten
Tenzij de partijen iets anders overeenkwamen, is de interestvoet de referentie-interestvoet van de Europese Centrale Bank vermeerderd met acht procentpunten, afgerond naar het hogere halve procentpunt. Voor het eerste semester geldt de referentie-interestvoet van 1 januari, voor het tweede die van 1 juli. Is de schuldenaar een overheid, dan geldt dezelfde interestvoet, zonder afwijking.
De minister van Financiën maakt de interestvoet bekend via een mededeling in het Belgisch Staatsblad:
| Periode | Interestvoet per jaar | Mededeling in het Belgisch Staatsblad |
|---|---|---|
| Tweede semester 2025 | 10,5 % | 9 maart 2026 |
| Eerste semester 2026 | 10,5 % | 25 maart 2026 |
| Tweede semester 2026 | 10,5 % | 8 september 2026 |
De mededelingen verschijnen vaak weken of zelfs maanden na het begin van het semester. Het contract mag een andere interestvoet bepalen, maar een clausule die elke verwijlinterest uitsluit, wordt als kennelijk onbillijk beschouwd, en de rechter kan ze op verzoek van de schuldeiser herzien.
Verwar dit niet met de wettelijke interestvoet die elk jaar wordt vastgesteld op grond van de wet van 5 mei 1865: die bedraagt 4,5 % voor 2026 en geldt niet voor betalingsachterstand tussen ondernemingen.
De forfaitaire vergoeding van 40 euro
Artikel 6 voegt eraan toe dat, zodra verwijlinterest verschuldigd is, het onbetaalde bedrag, eveneens van rechtswege en zonder ingebrekestelling, wordt verhoogd met een forfaitaire vergoeding van 40 euro voor de invorderingskosten. De schuldeiser heeft daarnaast recht op een redelijke schadeloosstelling voor zijn andere invorderingskosten door de betalingsachterstand, met inbegrip van de rechtsplegingsvergoeding uit het Gerechtelijk Wetboek.
Een clausule of praktijk die die schadeloosstelling uitsluit, wordt vermoed kennelijk onbillijk te zijn. U hoeft ze niet op de factuur te zetten om er recht op te hebben, maar ze vermelden voorkomt discussie.
Rekenvoorbeeld
Een factuur van 4.200 euro incl. btw, vervallen op 31 augustus 2026, wordt betaald op 30 september 2026, dus met 30 dagen vertraging. Tegen 10,5 % per jaar, pro rata berekend op basis van 365 dagen:
| Onderdeel | Berekening | Bedrag |
|---|---|---|
| Verwijlinterest | 4.200 euro × 10,5 % × 30 / 365 | 36,25 euro |
| Forfaitaire vergoeding | Vast bedrag uit de wet | 40,00 euro |
| Totaal te vorderen | 76,25 euro |
Hebben de partijen een afbetalingsplan afgesproken en wordt een schijf niet op tijd betaald, dan worden interest en schadeloosstelling alleen berekend op de opeisbare bedragen. Niets verplicht u die bedragen te vorderen: veel ondernemingen kondigen ze aan in hun herinnering en zien er dan van af als de klant snel betaalt. Le Frac maakt die berekening in zijn Belgische herinneringen, volgens de wet van 2002 of boek XIX naargelang van de klant.
Als uw klant een consument is
De wet van 2002 geldt niet voor particulieren. Sinds 1 september 2023 bakent boek XIX van het Wetboek van economisch recht strikt af wat u hen mag vragen:
- de eerste herinnering is gratis en opent een termijn van minstens 14 kalenderdagen waarin geen kosten, interesten of vergoedingen mogen worden gevraagd;
- daarna mag de verwijlinterest niet hoger zijn dan het tarief van de wet van 2002 (10,5 % in het tweede semester van 2026);
- een forfaitaire vergoeding is alleen verschuldigd als het contract ze uitdrukkelijk voorziet, en ze is begrensd;
- bij een overeenkomst voor regelmatige leveringen zijn de herinneringen voor drie onbetaalde vervaldata per kalenderjaar gratis; daarna kost een herinnering maximaal 7,50 euro plus portokosten.
| Verschuldigd saldo | Maximale forfaitaire vergoeding | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Tot 150 euro | 20 euro | Schuld van 120 euro: hoogstens 20 euro |
| Van 150,01 tot 500 euro | 30 euro + 10 % op de schijf tussen 150,01 en 500 euro | Schuld van 400 euro: hoogstens 30 + 25 = 55 euro |
| Meer dan 500 euro | 65 euro + 5 % op de schijf boven 500 euro, met een maximum van 2.000 euro | Schuld van 1.200 euro: hoogstens 65 + 35 = 100 euro |
Een kmo mag de interest laten lopen vanaf de dag na de verzending van de eerste herinnering, als de consument bij het verstrijken van de termijn van 14 dagen niet betaald heeft. De bewijslast voor het naleven van die regels ligt bij de onderneming. Voor de volledige aanpak, zie mijn klant betaalt niet.
Veelgestelde vragen
Wat is de interestvoet voor betalingsachterstand tussen ondernemingen in 2026?
10,5 % per jaar voor beide semesters van 2026, volgens de mededelingen van de FOD Financiën in het Belgisch Staatsblad van 25 maart en 8 september 2026.
Is een ingebrekestelling nodig om de 40 euro te vragen?
Nee. Tussen ondernemingen is de vergoeding van 40 euro van rechtswege en zonder ingebrekestelling verschuldigd zodra er verwijlinterest verschuldigd is.
Mag ik 40 euro vragen aan een particulier?
Niet op basis van de wet van 2002, die alleen voor handelstransacties geldt. Tegenover een consument is een vergoeding alleen mogelijk als het contract ze uitdrukkelijk voorziet, na de termijn van 14 dagen en binnen de plafonds van het Wetboek van economisch recht (20 euro voor een schuld tot 150 euro).
Berekent u de interest op het bedrag excl. of incl. btw?
Op het verschuldigde bedrag zoals het op de factuur staat, belastingen inbegrepen: de wet van 2 augustus 2002 rekent belastingen, rechten en lasten mee tot het verschuldigde bedrag.
Bronnen
- Justel — Wet van 2 augustus 2002 betreffende de bestrijding van de betalingsachterstand bij handelstransacties (ejustice.just.fgov.be)
- Belgisch Staatsblad — Mededeling van de FOD Financiën van 8 september 2026 (tweede semester 2026: 10,5 %) (ejustice.just.fgov.be)
- Belgisch Staatsblad — Mededeling van de FOD Financiën van 25 maart 2026 (eerste semester 2026: 10,5 %) (ejustice.just.fgov.be)
- Belgisch Staatsblad — Mededeling van de FOD Financiën van 30 januari 2026 (wettelijke interestvoet 2026: 4,5 %) (ejustice.just.fgov.be)
- Belgisch Staatsblad — Wet van 4 mei 2023 (boek XIX « Schulden van de consument » van het Wetboek van economisch recht) (ejustice.just.fgov.be)
- FOD Economie — Onbetaalde facturen: gratis herinnering en beperkte vergoeding (news.economie.fgov.be)
Dit artikel vat de officiële teksten samen om u te helpen zich te organiseren. Het vervangt geen persoonlijk advies van uw boekhouder.